سپک تاکرا

 

سپک تاکرا چيست؟
سپک تاکرا (Sepak Takraw).: اين رشته ورزشي تلفيقي از واليبال، ژيمناستيك ، فوتبال و بدمينتون است كه بازيكنان هر تيم با سر يا پا توپ را به زمين حريف منتقل مي كنند.

تاريخچه
ورزش سپک تاکرا 500 سال قبل توسط خانواده اي سلطنتي در مالزي پايه گذاري شد که البته آن زمان يک بازي درباري و سلطنتي بود. نام اين ورزش از دو زبان گرفته شده. سپک Sepakدر زبان مالزيايي به معناي ضربه زدن و تاکرا Takrawدر زبان تايلندي يعني توپ. هنگامي که اين ورزش متولد شد تا حد زيادي شبيه ورزش ژاپني "Kemari", بود.

عده اي به شکل دايره مي ايستادند و با چوب به توب ضربه مي زدند و ساعتها به اين بازي مي پرداختند. به همين دليل بسيار شبيه بازي کماري بود که بازيکنان يک دايره بزرگ تشکيل مي دادند. ساعتها بدون آنکه توپ با زمين تماسي پيدا کند به آن ضربه ميزدند و تا زماني که توپ به زمين مي خورد جزو امتيازات آن گروه محاسبه مي شد.

در سال 1965 اين ورزش به چيزي شبيه واليبال امروزي با قوانيني شبيه آن انجام مي شد. ضمن اينکه تور هم به آن اضافه گشته و کمي بين المللي تر شده بود.
 

قوانين بازي
اندازه، ارتفاع زمين و ارتفاع تور بازي و به طور کلي سايز زمين مسابقه شبيه زمين بدمينتون است و هر تيم 3 بازيکن دارد. قوانين فعلي آن تا حد زياذي شبيه واليبال است اما 5 فرق کلي دارد که به شرح زير است:

 - استفاده از دست غير قانوني است.
-  هر بازيکن ممکن است قبل از برخورد توپ به تور حداقل يک بار به آن ضربه زده باشد.
- هيچ چرخش و دوراني براي موقعيتهاي دفاعي يک تيم نيست.
- اگر توپ قبل از افتادن به زمين حريف با تور برخورد بکند يک امتياز محسوب مي شود.


سرويس زدن
بازيکناني که اين ورزش را انجام مي دهند و بالاخص سرويس ميزنند پاي محوري شان را روي دايره سرويس که در زمين تعبيه شده قرار مي دهند (در اين حالت پا بايد کاملا" ثابت باشد) بازيکناني که در نيم دايره کناري در چپ و راست زمين (نيم دايره اي به شعاع90 سانتي متر که با خط وسط زمين و خطوط کناري مرتبط بوده) ايستاده اندبه انتخاب توپ را براي سرويس زننده پرتاب ميکنند و او به توپ ضربه مي زند. پس از انداختن توپ براي بازيکني که سرويس ميزند، 2 بازيکن ديگر دوباره به موقعيت دفاعي خود باز ميگردنند.

هنگامي که بازي با ضربه سرويس آغاز مي شود، مهاجم تيم مي تواند ازيک بار تا 3 بار به توپ ضربه بزند. شما ميتوانيد هنگام بازي از سر، پشت سر، پاها وهر جايي از بدنتان به غير از بازوها از سر شانه تا انتهايي ترين قسمت انگشتانتان استفاده کنيد.

امتيازات بازي
هر تيمي که بتواند 2 ست از 3 ست بازي را از آن خود کند برنده مسابقه خواهد بود. هر ست 15 امتياز دارد که در ست سوم تنها کسب 6 امتياز براي پيروز شدن تيم مقابل کفايت مي کند.
 
توپ
دو نوع توپ در اين ورزش مورد استفاده قرار مي گيرد که يک نوع آن غالبا" از مواد پلاستيکي و مشتقاتش (فايبر گلاس) تشکيل ميشود و نوع ديگر سالها پيش از نوعي خيزران و بامبو بوده که اکنون منسوخ شده. توپي که از پلاستيک ساخته شده توسط انجمن آسيايي سپک تاکرا به عنوان توپ رسمي (در دو نوع مردان و بانوان) مسابقات شناخته شده است.

وزن توپ بين 170 تا 190 گرم است و سايز محيطي آن 40 سانتي متر مي باشد.توپي کوچکتر از توپ هندبال و کمي بزرگتر از توپ سافت بال!

نکات مهم بازي
هر بازيکن مي تواند تا آنجا که قدرتش را دارد بالا بپرد و ضربه اي که به توپ ميزند در آن صورت شبيه حرکات آکروباتيک است. گفته ميشود سرعت توپ در سپک تاکرا گاها" به 140 کيلومتر در ساعت هم ميرسد.

انواع سپک تاکرا:
در حال حاضردر کل دنيا 3 نوع سپک تاکرا انجام ميشود:

هوپ تاکرا: شبيه بسکتبال؛ با حلقه اي که از سقف آويزان است و5 بازيکن که زير حلقه هستند بايد طي مدت 30 دقيقه با ضربات پا توپ را وارد حلقه کنند

دبل تاکرا: با دونفر بازيکن که روبروي هم قرار ميگيرند

سپک تاکراي ساحلي: روي شن و ماسه ساحلي مانند واليبال ساحلي که با 4 بازيکن انجام ميشود

سازمان بين المللي سپک تاکرا
سران ليگ آسيايي سپک تاکرا (ASTAK) و ليگ بين المللي سپک تاکرا(ISTAK) هر دو در بانکوک تايلند مستقر هستند و در حدود 18 کشور نيز به عضويت آن در آمده اند.

 

سپک تاکرا چیست؟

 

Sepak Takraw
سپک تاکرا (Sepak Takraw) ورزش نوپایی در کشور ماست. ورزشی که در حال حاضر دوران ابتدای شکل گیری خود را سپری می کند و میرود تا کم کم جای خود را در میان سایر ورزشهای توپ و تور باز کند. شاید بسیاری از شما چیزی از آن ندانید.به همین جهت بر آن شدیم تا از این ورزش کاملا" آسیایی وشرقی بنویسیم.

چندی پیش سپک تاکرا در ایران به جرگه ورزشهای حرفه ای سازمان تربیت بدنی در آمد و فعلا" به نام "تنجمن سپک تاکرا" زیر شاخه ورزشهای همگانی فعالیت میکند. در مقالات بعدی با سپک تاکرابازان ایرانی و رییس انجمن در ایران به گفتگو خواهیم نشست.

پیش زمینه و تاریخچه
ورزش سپک تاکرا 500 سال قبل توسط خانواده ای سلطنتی در مالزی پایه گذاری شد که البته آن زمان یک بازی درباری و سلطنتی بود. نام این ورزش از دو زبان گرفته شده. سپک Sepakدر زبان مالزیایی به معنای ضربه زدن و تاکرا Takrawدر زبان تایلندی یعنی توپ. هنگامی که این ورزش متولد شد تا حد زیادی شبیه ورزش ژاپنی "Kemari", بود.

عده ای به شکل دایره می ایستادند و با چوب به توب ضربه می زدند و ساعتها به این بازی می پرداختند. به همین دلیل بسیار شبیه بازی کماری بود که بازیکنان یک دایره بزرگ تشکیل می دادند. ساعتها بدون آنکه توپ با زمین تماسی پیدا کند به آن ضربه میزدند و تا زمانی که توپ به زمین می خورد جزو امتیازات آن گروه محاسبه می شد.

در سال 1965 این ورزش به چیزی شبیه والیبال امروزی با قوانینی شبیه آن انجام می شد. ضمن اینکه تور هم به آن اضافه گشته و کمی بین المللی تر شده بود.


صحنه ای از بازی سپک تاکرا
قوانین بازی
اندازه، ارتفاع زمین و ارتفاع تور بازی و به طور کلی سایز زمین مسابقه شبیه زمین بدمینتون است و هر تیم 3 بازیکن دارد. قوانین فعلی آن تا حد زیاذی شبیه والیبال است اما 5 فرق کلی دارد که به شرح زیر است:

- استفاده از دست غیر قانونی است.
- هر بازیکن ممکن است قبل از برخورد توپ به تور حداقل یک بار به آن ضربه زده باشد.
- هیچ چرخش و دورانی برای موقعیتهای دفاعی یک تیم نیست.
- اگر توپ قبل از افتادن به زمین حریف با تور برخورد بکند یک امتیاز محسوب می شود.
- اغلب مردم چیز زیادی در باره این ورزش جالب نمی دانند.

سرویس زدن
بازیکنانی که این ورزش را انجام می دهند و بالاخص سرویس میزنند پای محوری شان را روی دایره سرویس که در زمین تعبیه شده قرار می دهند (در این حالت پا باید کاملا" ثابت باشد) بازیکنانی که در نیم دایره کناری در چپ و راست زمین (نیم دایره ای به شعاع90 سانتی متر که با خط وسط زمین و خطوط کناری مرتبط بوده) ایستاده اندبه انتخاب توپ را برای سرویس زننده پرتاب میکنند و او به توپ ضربه می زند. پس از انداختن توپ برای بازیکنی که سرویس میزند، 2 بازیکن دیگر دوباره به موقعیت دفاعی خود باز میگردنند.

هنگامی که بازی با ضربه سرویس آغاز می شود، مهاجم تیم می تواند ازیک بار تا 3 بار به توپ ضربه بزند. شما میتوانید هنگام بازی از سر، پشت سر، پاها وهر جایی از بدنتان به غیر از بازوها از سر شانه تا انتهایی ترین قسمت انگشتانتان استفاده کنید.

امتیازات بازی
هر تیمی که بتواند 2 ست از 3 ست بازی را از آن خود کند برنده مسابقه خواهد بود. هر ست 15 امتیاز دارد که در ست سوم تنها کسب 6 امتیاز برای پیروز شدن تیم مقابل کفایت می کند.


نمونه ای از توپ این ورزش
توپ
دو نوع توپ در این ورزش مورد استفاده قرار می گیرد که یک نوع آن غالبا" از مواد پلاستیکی و مشتقاتش (فایبر گلاس) تشکیل میشود و نوع دیگر سالها پیش از نوعی خیزران و بامبو بوده که اکنون منسوخ شده. توپی که از پلاستیک ساخته شده توسط انجمن آسیایی سپک تاکرا به عنوان توپ رسمی (در دو نوع مردان و بانوان) مسابقات شناخته شده است.

وزن توپ بین 170 تا 190 گرم است و سایز محیطی آن 40 سانتی متر می باشد.توپی کوچکتر از توپ هندبال و کمی بزرگتر از توپ سافت بال!

نکات مهم بازی
هر بازیکن می تواند تا آنجا که قدرتش را دارد بالا بپرد و ضربه ای که به توپ میزند در آن صورت شبیه حرکات آکروباتیک است. گفته میشود سرعت توپ در سپک تاکرا گاها" به 140 کیلومتر در ساعت هم میرسد.

انواع سپک تاکرا:
در حال حاضردر کل دنیا 3 نوع سپک تاکرا انجام میشود:

هوپ تاکرا: شبیه بسکتبال؛ با حلقه ای که از سقف آویزان است و5 بازیکن که زیر حلقه هستند باید طی مدت 30 دقیقه با ضربات پا توپ را وارد حلقه کنند

دبل تاکرا: با دونفر بازیکن که روبروی هم قرار میگیرند

سپک تاکرای ساحلی: روی شن و ماسه ساحلی مانند والیبال ساحلی که با 4 بازیکن انجام میشود

سازمان بین المللی سپک تاکرا
سران لیگ آسیایی سپک تاکرا (ASTAK) و لیگ بین المللی سپک تاکرا(ISTAK) هر دو در بانکوک تایلند مستقر هستند و در حدود 18 کشور نیز به عضویت آن در آمده اند.

تاريخچه بين‌المللي سپك تاكرا

(Sepak takra )

Sepag Raga نام باستاني ورزشي است كه در مالايا و كشورهاي همسايه يعني سنگاپور و برونئي انجام مي‌شده است. Sepak در مالايا به معني لگدزدن و Raga به معني توپ از جنس خيزران است كه در آن بازيكنان ايستاده در دايره‌هاي زمين بايد توپ را به سرعت در هوا بدون استفاده از دست‌ها حفظ نمايند. انواع گوناگوني از اين بازي در كشورهاي آسياي جنوب شرقي انجام مي‌شود. در تايلندtakraw و در فيليپين sepasepa و در ميانمار chingloong و در اندونزي rago و در لائوس kator ناميده مي‌شود. آخرين مدارك و شواهد نشان مي‌دهد كه اين بازي در قرن پانزدهم در مالاكا يا ملاكا كه يكي از شهرهاي تاريخي مالزي مي‌باشد، بازي مي‌شده است. اين بازي در اواخر دهه‌ي 1930 تغييراتي كرد و در سال 1935 در نگري سمبيلان و در زمان پادشاهي جورج پنجم و در جشن سالروز تاجگذاري sepakraga و در زمين بدمينتون انجام شد. قوانين بدمينتون و سپك‌راگا با يكديگر تركيب و به شكلي جديد و به صورت بازي مهيجي درآمد. با توجه به اينكه مقدمه‌ي اين ورزش در سالروز جشن گذاشته شد، بنابراين به Sepak Rega Jubilee نيز شناخته مي‌شود.

 

     دنباله مقاله در ادامه مطلب

ادامه نوشته